 |
| Μόνο ο λαγός βρίσκεται στην καθημερινή ανάγκη να αντιπαρέλθει τις τόσες ενέδρες και «παγίδες» που κάθε ώρα της μέρας και της νύχτας στήνουν οι εχθροί του. |
Η ΑΠΟΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΤΟΥ ΝΤΟΡΟΥ
Του λαγού τα στρατηγήματα...
Ούτε να το σκέφτεσθε ότι θα σας παραδοθεί εύκολα. Και μην τα βάζετε με τα σκυλιά σας, όταν δεν μπορούν να λύσουν τα διπλά πατήματά του και να φτάσουν στο γιατάκι του...
Δεν είστε μόνο εσείς που τον ψάχνετε από τις 15 Σεπτέμβρη και μετά, και σίγουρα δεν είστε... ο ικανότερος από τους διώκτες του! Ο λαγός... δεν έχει φίλους στη φύση, ούτε στη γη ούτε και στον ουρανό. Από το τέλος της εποχής των παγετώνων όλοι τον κυνηγάνε, κι όμως αυτός επιβιώνει και αυξάνεται σε πείσμα των καιρών και των εχθρών του...
Μόνο ο λαγός βρίσκεται στην καθημερινή ανάγκη να αντιπαρέλθει τις τόσες ενέδρες και «παγίδες» που κάθε ώρα της μέρας και της νύχτας στήνουν οι εχθροί του.
Μόνο ο λαγός βρίσκεται στην καθημερινή ανάγκη να αντιπαρέλθει τις τόσες ενέδρες και «παγίδες» που κάθε ώρα της μέρας και της νύχτας στήνουν οι εχθροί του.
Είτε λουφαγμένος στο γιατάκι του τη μέρα είτε στο χώρο της βοσκής του τη νύχτα, ένας λαγός τελεί συνεχώς σε κατάσταση κινδύνου! Η αλεπού, οι νυφίτσες, τα κουνάβια, ακόμα και οι ασβοί τον ψάχνουν θάμνο το θάμνο... Τα γεράκια, οι αετοί και οι μπούφοι τον ψάχνουν από τον αέρα, χωρίς να υπολογίσουμε τα κοράκια και τις καρακάξες που τρέφονται από τα μικρά του...
Και από τις 15 Σεπτέμβρη και μετά, προστέθηκε στους διώκτες του και... ο κάθε «γκέκας» που υπηρετεί ένα τουφέκι! Και όμως, ο λαγός συνεχίζει να εποικίζει τους τόπους του, με την «προίκα» μιας ανώτερης νοημοσύνης και τα ένστικτα της επιβίωσης που τον «όπλισε» η ίδια η φύση...
Του λαγού τα στρατηγήματα...
Ούτε να το σκέφτεσθε ότι θα σας παραδοθεί εύκολα. Και μην τα βάζετε με τα σκυλιά σας, όταν δεν μπορούν να λύσουν τα διπλά πατήματά του και να φτάσουν στο γιατάκι του...
Δεν είστε μόνο εσείς που τον ψάχνετε από τις 15 Σεπτέμβρη και μετά, και σίγουρα δεν είστε... ο ικανότερος από τους διώκτες του! Ο λαγός... δεν έχει φίλους στη φύση, ούτε στη γη ούτε και στον ουρανό. Από το τέλος της εποχής των παγετώνων όλοι τον κυνηγάνε, κι όμως αυτός επιβιώνει και αυξάνεται σε πείσμα των καιρών και των εχθρών του...
Μόνο ο λαγός βρίσκεται στην καθημερινή ανάγκη να αντιπαρέλθει τις τόσες ενέδρες και «παγίδες» που κάθε ώρα της μέρας και της νύχτας στήνουν οι εχθροί του.
Μόνο ο λαγός βρίσκεται στην καθημερινή ανάγκη να αντιπαρέλθει τις τόσες ενέδρες και «παγίδες» που κάθε ώρα της μέρας και της νύχτας στήνουν οι εχθροί του.
Είτε λουφαγμένος στο γιατάκι του τη μέρα είτε στο χώρο της βοσκής του τη νύχτα, ένας λαγός τελεί συνεχώς σε κατάσταση κινδύνου! Η αλεπού, οι νυφίτσες, τα κουνάβια, ακόμα και οι ασβοί τον ψάχνουν θάμνο το θάμνο... Τα γεράκια, οι αετοί και οι μπούφοι τον ψάχνουν από τον αέρα, χωρίς να υπολογίσουμε τα κοράκια και τις καρακάξες που τρέφονται από τα μικρά του...
Και από τις 15 Σεπτέμβρη και μετά, προστέθηκε στους διώκτες του και... ο κάθε «γκέκας» που υπηρετεί ένα τουφέκι! Και όμως, ο λαγός συνεχίζει να εποικίζει τους τόπους του, με την «προίκα» μιας ανώτερης νοημοσύνης και τα ένστικτα της επιβίωσης που τον «όπλισε» η ίδια η φύση...
 |
| Ενας λαγός αρχίζει τα «διπλά πατήματα» σε μια απόσταση γύρω στα 100-150 μέτρα από το γιατάκι... |
Η εξέλιξη...
Απέναντι στα άγρια αρπακτικά ή στον κυνηγό και τον σκύλο του, οι λαγοί αντιπαραβάλλουν τη διανοητική τους ικανότητα να γνωρίζουν, να απομνημονεύουν, να κατανοούν, να μαθαίνουν... και να κρίνουν! Οι ίδιοι του οι εχθροί είναι αυτοί, που στο πέρασμα των χρόνων, ενίσχυσαν αυτό το φυσικό ταλέντο του λαγού.
Ενας λαγός αρχίζει τα «διπλά πατήματα» σε μια απόσταση γύρω στα 100-150 μέτρα από το γιατάκι...
Ενας λαγός αρχίζει τα «διπλά πατήματα» σε μια απόσταση γύρω στα 100-150 μέτρα από το γιατάκι...
Η ανώτερη εξυπνάδα του λαγού σε σχέση με τα άλλα άγρια ζώα, ήταν αρχικά ένα δώρο της φύσης... Στη διάρκεια των αιώνων όμως, αυτό το «δώρο» ευνοήθηκε και καλλιεργήθηκε από την καθημερινή ανάγκη.
Οι σκύλοι-ιχνηλάτες, τα γεράκια, οι αλεπούδες και οι μπούφοι, έκαναν τους λαγούς... εξυπνότερους και σοφότερους! Γιατί μόνο ο λαγός βρίσκεται στην καθημερινή ανάγκη να αντιπαρέλθει τις τόσες ενέδρες και «παγίδες» που κάθε ώρα της μέρας και της νύχτας, στήνουν οι εχθροί του.
Του λαγού τα στρατηγήματα...
Αυτό εξηγεί και το γιατί ένας λαγός δύσκολα εγκαταλείπει τον τόπο του, όσο και να κυνηγηθεί από κυνηγούς και σκύλους! Οι λαγοί «δένονται» με τον τόπο τους, γιατί η γνώση του εδάφους τους διευκολύνει να εφαρμόζουν τα «τεχνάσματά» τους.
Αντίμετρα...
Και είναι «τεχνάσματα» που ξεκινούν από τις βραδινές ώρες κιόλας, όταν ο κάθε λαγός εγκαταλείπει το γιατάκι του για να πάει στο «αλώνι» της βοσκής του... Εκεί θα τραφούν, θα παίξουν, θα φλερτάρουν, θα ζευγαρώσουν ίσως και θα κυνηγήσουν ο ένας τον άλλον, «ιχνογραφώντας» πάνω στη γη ένα «στρατήγημα» που ίσως να είναι και αθέλητο.
Οπως και να έχει, αυτή η νυχτερινή πανσπερμία των ιχνών δυσκολεύει τους σκύλους να «κόψουν αλώνι» και να ακολουθήσουν τον ντορό που βγαίνει από τον χώρο της βοσκής...
Για να γίνει αυτό πρέπει να υπάρχει ένα τουλάχιστον έμπειρο σκυλί, που θα ιχνηλατήσει λεπτομερώς τα εξωτερικά όρια της βοσκής, ώστε να ανακαλύψει τον «μονοντορό» που πήρε ο λαγός στην επιστροφή του προς το γιατάκι. Τότε, αυτός ο σκύλος θα αφήσει ένα ηχηρό κλαφούνισμα που θα ειδοποιήσει τα άλλα σκυλιά της αγέλης και τον κυναγωγό ότι μια άλλη «φάση» στο κυνήγι έχει μόλις αρχίσει!
Κι όμως, τίποτα δεν έχει ακόμα κριθεί, γιατί ο λαγός θα έχει ήδη φροντίσει να κάνει την ιχνηλασία των σκύλων ακόμα πιο δύσκολη... Διαλέγει ξηρά εδάφη, διασχίζει χωματόδρομους ή άσφαλτους για να κρύψει τα ίχνη του, περνάει από μαντριά για να καλύψει τον ντορό του με την αποφορά των προβάτων και των κατσικιών, κ.ο.κ.
Αυτή η «εκμετάλλευση» του εδάφους είναι μια πρώτη επιβεβαίωση της ανώτερης εξυπνάδας των λαγών, όχι όμως η μόνη...
Σε όλη τη διαδρομή προς το γιατάκι του, ο λαγός στήνει «αντίμετρα» και ευφυέστατα τερτίπια για κάθε πιθανό διώκτη του! Με γρήγορες αποκλίσεις προς τα δεξιά ή προς τα αριστερά, διεισδύει για εκατό - διακόσια μέτρα μέσα σε ένα χωράφι ή ένα δάσος, σημαδεύει σκόπιμα -και παραπλανητικά- το πέρασμά του, αγγίζοντας το έδαφος ακόμη και με ολόκληρο το σώμα του... Θέλει να μπερδέψει τον σκύλο ή την αλεπού που πιθανά θα τον ακολουθήσει, και συχνά το καταφέρνει!
Επειτα, επιστρέφει πίσω σύντομα, ακριβώς παράλληλα με δρόμο που πήγαινε, αλλά με πολύ μεγάλα πηδήματα για να αφήσει μια ελάχιστη μυρωδιά.
Τα ίχνη...
Τα «διπλά πατήματα» αντιθέτως, είναι το «στρατήγημα» που εφαρμόζουν οι λαγοί λίγο πριν εισέλθουν στο γιατάκι τους. Ανάλογα με τη θέση του φεγγαριού και τις καιρικές συνθήκες, ένας λαγός αρχίζει τα «διπλά πατήματα» σε μια απόσταση γύρω στα 100-150 μέτρα από το γιατάκι...
Συχνά σηκώνεται όρθιος στα πίσω πόδια για να αφουγκραστεί και να βεβαιωθεί ότι κανένας εχθρός δεν τον ακολουθεί, και έπειτα αρχίζει να στήνει το «τέχνασμά» του:
Ο λαγός κάνει μπρος-πίσω πάνω στα ίδια τα βήματά του, βάζοντας τα πόδια του ακριβώς πάνω στα πατήματα του «πήγαινε»... Οταν φτάσει στο γιατάκι, κάνει 3-4 μεγάλα πηδήματα και λουφάζει, με το κεφάλι στραμμένο προς το μέρος από το οποίο ήρθε!
Ο λαγός κοιτάει πάντα προς την κατεύθυνση που ήρθε, γιατί ξέρει πως αν ακολουθεί εχθρός, από τον... ίδιο δρόμο θα έρθει και εκείνος!
Μόνο στους σκονισμένους χωματόδρομους ή στο χιόνι, τα «διπλά πατήματα» μπορούν να γίνουν ορατά από έναν έμπειρο λαγοκυνηγό: τα αποτυπώματα έχουν τα νύχια στραμμένα σε δύο διαφορετικές κατευθύνσεις, και αυτό δείχνει ότι οι λαγοί έχουν την ικανότητα να τα «πατικώνουν» τέλεια! Αν πάντως παρατηρήσετε πως τα νύχια... δεν είναι πια εναλλασσόμενα, ψάξτε για το «σάλτο» του λαγού, αφού είστε πια κοντά στο γιατάκι...
Να θυμάστε επίσης ότι δεν έχει... γεννηθεί ακόμα ο λαγός που θα φτιάξει γιατάκι, σε μέρος που η βλάστηση δεν ταυτίζεται ή δεν παραλλάσσεται με το χρώμα του τριχώματός του.
Αν ο λαγός είναι θηλυκός, δημιουργεί συνήθως μια βαθιά «φωλιά», της οποίας οι άκρες είναι σχεδόν στο επίπεδο της ράχης του. Τότε, τα πτερύγια των αυτιών πέφτουν επάνω στα πλευρά του ζώου ή στη μέση των ωμοπλατών, γιατί τα αυτιά των θηλυκών είναι πιο μακριά από εκείνα των αρσενικών. Οι αρσενικοί λαγοί σκάβουν ένα πιο επιφανειακό γιατάκι, φροντίζοντας να καμουφλάρονται με χόρτα ή θάμνους του εδάφους... Σε αυτή τη φάση κρατάνε τα μικρά αυτιά τους τεντωμένα στο επίπεδο της κορυφής της ωμοπλάτης.
Απέναντι στα άγρια αρπακτικά ή στον κυνηγό και τον σκύλο του, οι λαγοί αντιπαραβάλλουν τη διανοητική τους ικανότητα να γνωρίζουν, να απομνημονεύουν, να κατανοούν, να μαθαίνουν... και να κρίνουν! Οι ίδιοι του οι εχθροί είναι αυτοί, που στο πέρασμα των χρόνων, ενίσχυσαν αυτό το φυσικό ταλέντο του λαγού.
Ενας λαγός αρχίζει τα «διπλά πατήματα» σε μια απόσταση γύρω στα 100-150 μέτρα από το γιατάκι...
Ενας λαγός αρχίζει τα «διπλά πατήματα» σε μια απόσταση γύρω στα 100-150 μέτρα από το γιατάκι...
Η ανώτερη εξυπνάδα του λαγού σε σχέση με τα άλλα άγρια ζώα, ήταν αρχικά ένα δώρο της φύσης... Στη διάρκεια των αιώνων όμως, αυτό το «δώρο» ευνοήθηκε και καλλιεργήθηκε από την καθημερινή ανάγκη.
Οι σκύλοι-ιχνηλάτες, τα γεράκια, οι αλεπούδες και οι μπούφοι, έκαναν τους λαγούς... εξυπνότερους και σοφότερους! Γιατί μόνο ο λαγός βρίσκεται στην καθημερινή ανάγκη να αντιπαρέλθει τις τόσες ενέδρες και «παγίδες» που κάθε ώρα της μέρας και της νύχτας, στήνουν οι εχθροί του.
Του λαγού τα στρατηγήματα...
Αυτό εξηγεί και το γιατί ένας λαγός δύσκολα εγκαταλείπει τον τόπο του, όσο και να κυνηγηθεί από κυνηγούς και σκύλους! Οι λαγοί «δένονται» με τον τόπο τους, γιατί η γνώση του εδάφους τους διευκολύνει να εφαρμόζουν τα «τεχνάσματά» τους.
Αντίμετρα...
Και είναι «τεχνάσματα» που ξεκινούν από τις βραδινές ώρες κιόλας, όταν ο κάθε λαγός εγκαταλείπει το γιατάκι του για να πάει στο «αλώνι» της βοσκής του... Εκεί θα τραφούν, θα παίξουν, θα φλερτάρουν, θα ζευγαρώσουν ίσως και θα κυνηγήσουν ο ένας τον άλλον, «ιχνογραφώντας» πάνω στη γη ένα «στρατήγημα» που ίσως να είναι και αθέλητο.
Οπως και να έχει, αυτή η νυχτερινή πανσπερμία των ιχνών δυσκολεύει τους σκύλους να «κόψουν αλώνι» και να ακολουθήσουν τον ντορό που βγαίνει από τον χώρο της βοσκής...
Για να γίνει αυτό πρέπει να υπάρχει ένα τουλάχιστον έμπειρο σκυλί, που θα ιχνηλατήσει λεπτομερώς τα εξωτερικά όρια της βοσκής, ώστε να ανακαλύψει τον «μονοντορό» που πήρε ο λαγός στην επιστροφή του προς το γιατάκι. Τότε, αυτός ο σκύλος θα αφήσει ένα ηχηρό κλαφούνισμα που θα ειδοποιήσει τα άλλα σκυλιά της αγέλης και τον κυναγωγό ότι μια άλλη «φάση» στο κυνήγι έχει μόλις αρχίσει!
Κι όμως, τίποτα δεν έχει ακόμα κριθεί, γιατί ο λαγός θα έχει ήδη φροντίσει να κάνει την ιχνηλασία των σκύλων ακόμα πιο δύσκολη... Διαλέγει ξηρά εδάφη, διασχίζει χωματόδρομους ή άσφαλτους για να κρύψει τα ίχνη του, περνάει από μαντριά για να καλύψει τον ντορό του με την αποφορά των προβάτων και των κατσικιών, κ.ο.κ.
Αυτή η «εκμετάλλευση» του εδάφους είναι μια πρώτη επιβεβαίωση της ανώτερης εξυπνάδας των λαγών, όχι όμως η μόνη...
Σε όλη τη διαδρομή προς το γιατάκι του, ο λαγός στήνει «αντίμετρα» και ευφυέστατα τερτίπια για κάθε πιθανό διώκτη του! Με γρήγορες αποκλίσεις προς τα δεξιά ή προς τα αριστερά, διεισδύει για εκατό - διακόσια μέτρα μέσα σε ένα χωράφι ή ένα δάσος, σημαδεύει σκόπιμα -και παραπλανητικά- το πέρασμά του, αγγίζοντας το έδαφος ακόμη και με ολόκληρο το σώμα του... Θέλει να μπερδέψει τον σκύλο ή την αλεπού που πιθανά θα τον ακολουθήσει, και συχνά το καταφέρνει!
Επειτα, επιστρέφει πίσω σύντομα, ακριβώς παράλληλα με δρόμο που πήγαινε, αλλά με πολύ μεγάλα πηδήματα για να αφήσει μια ελάχιστη μυρωδιά.
Τα ίχνη...
Τα «διπλά πατήματα» αντιθέτως, είναι το «στρατήγημα» που εφαρμόζουν οι λαγοί λίγο πριν εισέλθουν στο γιατάκι τους. Ανάλογα με τη θέση του φεγγαριού και τις καιρικές συνθήκες, ένας λαγός αρχίζει τα «διπλά πατήματα» σε μια απόσταση γύρω στα 100-150 μέτρα από το γιατάκι...
Συχνά σηκώνεται όρθιος στα πίσω πόδια για να αφουγκραστεί και να βεβαιωθεί ότι κανένας εχθρός δεν τον ακολουθεί, και έπειτα αρχίζει να στήνει το «τέχνασμά» του:
Ο λαγός κάνει μπρος-πίσω πάνω στα ίδια τα βήματά του, βάζοντας τα πόδια του ακριβώς πάνω στα πατήματα του «πήγαινε»... Οταν φτάσει στο γιατάκι, κάνει 3-4 μεγάλα πηδήματα και λουφάζει, με το κεφάλι στραμμένο προς το μέρος από το οποίο ήρθε!
Ο λαγός κοιτάει πάντα προς την κατεύθυνση που ήρθε, γιατί ξέρει πως αν ακολουθεί εχθρός, από τον... ίδιο δρόμο θα έρθει και εκείνος!
Μόνο στους σκονισμένους χωματόδρομους ή στο χιόνι, τα «διπλά πατήματα» μπορούν να γίνουν ορατά από έναν έμπειρο λαγοκυνηγό: τα αποτυπώματα έχουν τα νύχια στραμμένα σε δύο διαφορετικές κατευθύνσεις, και αυτό δείχνει ότι οι λαγοί έχουν την ικανότητα να τα «πατικώνουν» τέλεια! Αν πάντως παρατηρήσετε πως τα νύχια... δεν είναι πια εναλλασσόμενα, ψάξτε για το «σάλτο» του λαγού, αφού είστε πια κοντά στο γιατάκι...
Να θυμάστε επίσης ότι δεν έχει... γεννηθεί ακόμα ο λαγός που θα φτιάξει γιατάκι, σε μέρος που η βλάστηση δεν ταυτίζεται ή δεν παραλλάσσεται με το χρώμα του τριχώματός του.
Αν ο λαγός είναι θηλυκός, δημιουργεί συνήθως μια βαθιά «φωλιά», της οποίας οι άκρες είναι σχεδόν στο επίπεδο της ράχης του. Τότε, τα πτερύγια των αυτιών πέφτουν επάνω στα πλευρά του ζώου ή στη μέση των ωμοπλατών, γιατί τα αυτιά των θηλυκών είναι πιο μακριά από εκείνα των αρσενικών. Οι αρσενικοί λαγοί σκάβουν ένα πιο επιφανειακό γιατάκι, φροντίζοντας να καμουφλάρονται με χόρτα ή θάμνους του εδάφους... Σε αυτή τη φάση κρατάνε τα μικρά αυτιά τους τεντωμένα στο επίπεδο της κορυφής της ωμοπλάτης.
Πρόβλημα... όρασης!
Το φύλο των λαγών είναι επίσης... ανιχνεύσιμο και από την περιοχή που χρησιμοποιούν κατά τη διάρκεια της ζωής τους... Το θηλυκό καταλαμβάνει μια έκταση εντός των ορίων της εδαφικής του γνώσης, που συνήθως δεν ξεπερνάει τα χίλια στρέμματα. Οταν το θηλυκό είναι ήρεμο, η χωροκράτειά του δεν ξεπερνάει τα τριακόσια στρέμματα, και συχνά κάθε χρόνο την αλλάζει, αλλά πάντοτε σε σχέση με την εδαφική γνώση του. Οταν ξεφωλιάζεται στο κυνήγι, το θηλυκό δεν πάει πέρα από την έκταση των χιλίων στρεμμάτων, διαγράφοντας μια διαδρομή σε σχήμα πετάλου που το φέρνει ξανά στην περιοχή του...
Το φύλο των λαγών είναι επίσης... ανιχνεύσιμο και από την περιοχή που χρησιμοποιούν κατά τη διάρκεια της ζωής τους... Το θηλυκό καταλαμβάνει μια έκταση εντός των ορίων της εδαφικής του γνώσης, που συνήθως δεν ξεπερνάει τα χίλια στρέμματα. Οταν το θηλυκό είναι ήρεμο, η χωροκράτειά του δεν ξεπερνάει τα τριακόσια στρέμματα, και συχνά κάθε χρόνο την αλλάζει, αλλά πάντοτε σε σχέση με την εδαφική γνώση του. Οταν ξεφωλιάζεται στο κυνήγι, το θηλυκό δεν πάει πέρα από την έκταση των χιλίων στρεμμάτων, διαγράφοντας μια διαδρομή σε σχήμα πετάλου που το φέρνει ξανά στην περιοχή του...
Οι αρσενικοί λαγοί από την άλλη, δεν έχουν τόσο σταθερές συνήθειες. Περιφέρονται σε μια ευρεία έκταση από τρία έως τέσσερα τετραγωνικά χιλιόμετρα -σε μερικές περιπτώσεις και περισσότερο- ψάχνοντας νέες ερωτικές περιπέτειες! Η μητέρα-φύση έδωσε στους λαγούς εξυπνάδα, ενέργεια, δεξιότητα και ταχύτητα, αλλά έχουν και ένα μειονέκτημα:
Η όραση παίζει άσχημα παιχνίδια στους λαγούς! Αν και η οπτική τους ικανότητα είναι άριστη, τα μάτια τους είναι τοποθετημένα στις πλευρές του κεφαλιού και διαχωρισμένα από όλο το πλάτος του μετώπου. Ο λαγός βλέπει καλά στα πλάγια όταν είναι λουφαγμένος, αλλά όταν καταδιώκεται από τους σκύλους και τρέχει με ταχύτητα, δυσκολεύεται πολύ να αντιληφθεί τον κυνηγό που στέκεται ακίνητος στο καρτέρι μπροστά του!
Η μητέρα-φύση θα ήταν πιο γενναιόδωρη, αν είχε βάλει και... ένα τρίτο μάτι στο μέτωπο των λαγών!
ΤΟ ΓΝΩΡΙΖΑΤΕ;
Το φύλο του λαγού είναι επίσης ανιχνεύσιμο από τα ίχνη: στη σκόνη και στο βρεγμένο έδαφος, τα θηλυκά αφήνουν το αποτύπωμα όλου του πέλματος και όλων των νυχιών τους.
Τα αρσενικά αντιθέτως, περπατάνε στη μύτη των ποδιών και αφήνουν τα σημάδια ενός ή δυο νυχιών, σπάνια και των τριών!
Αντζελα Γαλάτη
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: R. MASSOLI NOVELLI